Efendisini Öldüren İmparator: Macrinus’un Kısa ve Kanlı Saltanatı

Roma tarihinde tahta çıkmak için pek çok yol vardı, ama Marcus Opellius Macrinus en tehlikelisini seçti: hizmet ettiği imparatoru öldürmek. Caracalla’nın zalim saltanatına bir suikastle son veren bu hırslı komutan, Roma geleneklerini yıkarak bir ilke imza attı ve senatör sınıfından gelmeyen ilk imparator oldu. Ancak komplolarla başlayan saltanatı, sadece bir yıl sonra Severus Hanedanı’nın güçlü kadınlarının intikamıyla son bulacaktı.

Bir Şövalyenin Yükselişi: Saraya Giden Yol

Macrinus, Kuzey Afrika’daki Caesarea şehrinde doğmuş, soylu senatör sınıfına değil, onlardan bir alt kademe olan “şövalye” (equestrian) sınıfına mensuptu. Zeki bir hukukçu olarak Roma’da dikkat çekti ve İmparator Septimius Severus döneminde yükseldi. Zalim imparator Caracalla’nın döneminde ise en tepeye tırmanarak Praetorian Muhafız Komutanı oldu ve imparatorun en güvendiği adamlardan biri haline geldi.

Efendisine Suikast ve Ele Geçirilen Taht

217 yılında, Caracalla Part İmparatorluğu’na karşı sefere çıktığında Macrinus da yanındaydı. Antik kaynaklara göre, hakkında imparator olacağına dair bir kehanet çıkan Macrinus, paranoyak Caracalla’nın bunu öğrenip kendisini öldürteceğinden korktu. Hayatını kurtarmak için tek şansı, imparatordan önce davranmaktı. 8 Nisan 217’de, Mezopotamya’da, Macrinus’un organize ettiği bir komplo ile Caracalla öldürüldü. Ordunun birkaç gün süren kararsızlığının ardından, başka güçlü bir aday çıkmayınca askerler Macrinus’u yeni imparator ilan etti.

Severus Hanedanı’nın Kadınlarının İntikamı

Macrinus’un en büyük hatası, sürgündeki Severus kadınlarının gücünü hafife alması oldu. Öldürülen Caracalla’nın teyzesi olan, inanılmaz zengin ve hırslı Julia Maesa, bu durumu kabul etmedi. Suriye’deki memleketi Emesa’ya dönen Maesa, devasa servetini ve nüfuzunu kullanarak bir isyan organize etti. Roma tarihinin en parlak propaganda hamlelerinden birini yaparak, 14 yaşındaki torunu ve Güneş Tanrısı Elagabal’ın rahibi olan Elagabalus‘u, Caracalla’nın gayrimeşru oğlu olarak tanıttı.

Severus Hanedanı’na hala sadık olan ve Macrinus’un asker maaşlarını düşürme planlarından rahatsız olan Suriye lejyonları, bu “yeni Severus”un etrafında toplandı.

Yenilgi, Kaçış ve Acı Son

Macrinus, isyanı bastırmak için ordusuyla harekete geçti. Ancak 218 yılının Haziran ayında, Antakya yakınlarında yapılan savaşta askerleri tereddüt etti. Savaşın ortasında paniğe kapılan Macrinus, savaş alanından kaçarak kendi sonunu hazırladı. Ordusu dağıldı ve Elagabalus’un güçleri zafer kazandı.

Macrinus, kılık değiştirerek Roma’ya kaçmaya çalıştı, ancak Kalkedon’da (bugünkü Kadıköy) yakalandı ve kısa bir süre sonra idam edildi. İmparator ilan ettiği küçük oğlu Diadumenianus da yakalanıp öldürüldü.

Macrinus’un kısa ve başarısız saltanatı, Anlatika‘da incelediğimiz gibi, Roma’nın geleneksel güç yapılarının nasıl kırıldığını gösterir: İlk kez, Senato dışından birinin tahta çıkması, gelecekteki “kışla imparatorları” döneminin habercisiydi. O, bir geleneği yıkan ama yerine yenisini koyacak meşruiyet ve güce sahip olmayan, tarihin trajik bir geçiş figürü olarak kaldı.